Evde Bayılma Durumunda İlk Yardım, Bayılma Nedenleri ve Doğru Müdahale
Evde bayılma neden olur? Bayılan kişiye nasıl ilk yardım yapılır? Hangi bayılmalar tehlikelidir? Gerekli durumlarda evde serum, evde enjeksiyon, evde kan alma hakkında bilgilendirme yazısı
Bayılma (Senkop); beyne giden kan akışının kısa süreli azalması sonucu ortaya çıkan geçici bilinç kaybıdır. Tıbbi literatürde “senkop” olarak adlandırılır.
Beyin oksijensiz kaldığında birkaç saniye içinde:
. Baş dönmesi
. Görme kararması
. Soğuk terleme
. Bilinç kaybı
gelişebilir.
Bu durum çoğu zaman zararsız olsa da bazı durumlarda hayati hastalıkların ilk belirtisi olabilir.
Dünya çapında acil bakım rehberlerinde bayılma, hızlı değerlendirilmesi gereken bir durum olarak kabul edilir (World Health Organization)
Bayılma Neden Olur? (Bilimsel Sınıflandırma)
1.Tansiyon Düşmesine Bağlı Bayılma
. Uzun süre ayakta kalma
. Susuz kalma
. Ani ayağa kalkma
. Sıcak ortam
2. Kan Şekeri Düşüklüğü (Hipoglisemi)
. Diyabet hastaları
. Uzun süre açlık
. Fazla insülin kullanımı
3. Kalp Kaynaklı Bayılmalar (Tehlikelidir)
. Ritim bozuklukları
. Kalp kapak hastalıkları
. Kalp yetmezliği
4. Sinir Sistemi Kaynaklı
. Stres
. Korku
. Ağrı
. Kan görme refleksi
Evde Bayılan Kişiye İlk Yardım Nasıl Yapılır?
Adım Adım Bilimsel Müdahale
1.Güvenliği Sağla
– Kişinin düşüp zarar görmeyeceği bir alan oluştur
2. Sırtüstü Yatır- Ayaklarını Yükselt
– Bu beyne giden kan akışını artırır
3. Solunumunu Kontrol Et
Nefes alıp vermiyor mu bak
4. Sıkı Giysileri Gevşet
– Kravat, kemer, dar yakalar açılır
5. Temiz Hava Sağla
Asla Yapılmaması Gerekenler
- Yüzüne su dökmek
- Tokat atmak
- Oturtmak veya ayakta tutmak
- Bilinci kapalıyken su içirmek
Hangi Bayılmalar Acildir?
Aşağıdaki durumlar acil müdahale gerektirir:
. 1dakikadan uzun süren bilinç kaybı
. Göğüs ağrısı eşlik ediyorsa
. Nefes darlığı varsa
. Kalp hastalığı öyküsü varsa
. Düşme sonrası olduysa
. Konuşma bozukluğu geliştiyse
Hemen 112 aranmalıdır.
Bayılma Sonrası Evde Sağlık Takibi Neden Önemlidir?
Bayılmanın altında yatan neden çoğu zaman tıbbi testlerle ortaya çıkar:
. Sıvı eksikliğinde evde serum desteği (hekim önerisiyle)
. Altta yatan hastalıklarda evde enjeksiyon tedavileri (hekim önerisiyle)
. Kansızlık, şeker, elektrolit takibi için evde kan alma hizmeti
Bu takipler tekrar bayılmaları önlemede etkilidir.
Bilimsel Araştırmalar Ne Diyor?
. Bayılma vakalarının %35’ i sıvı eksikliğine bağlı
. Yaşlılarda düşme ile ilişkili senkop ölüm riskini artırıyor
. Kalp kaynaklı bayılmaların prognozu daha ağır seyrediyor
Bu nedenle her bayılma hafife alınmamalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Bayılan kişiye kolonya koklatılır mı?
- Hayır. Solunum yollarını tahriş edebilir.
Bayılma birkaç saniyeyse önemli değil mi?
- Tekrar ediyorsa mutlaka değerlendirilmelidir.
Bayıldıktan sonra su verilir mi?
- Bilinci tamamen açıldıktan sonra küçük yudumlarla olabilir.
Sık bayılan biri ne yapmalı?
- Mutlaka tıbbi kontrol yaptırmalı ve gerekirse evde takip programına alınmalıdır.
Sonuç
Bayılma çoğu zaman basit nedenlerden kaynaklansa da bazen ciddi hastalıkların habercisi olabilir.
Doğru ilk yardım:
. Beyin hasarını önler
. Düşme riskini azaltır
. Hayati tehlikeyi erkenden fark ettirir.
Bayılma sonrası süreçte uygulanan evde serum, evde enjeksiyon ve evde kan alma hizmeti ise altta yatan nedenlerin güvenli şekilde kontrol altına alınmasını sağlar. Evde serum, evde enjeksiyon gibi uygulamalar mutlaka hekim değerlendirmesi sonrası planlanmalıdır.
Bu yazı, Ankara’nın Bağlıca, Çayyolu, Ümitköy, Koru mahallesi, Yaşamkent, Etimesgut gibi pek çok bölgesinde araştıırlan;Bayılma (Senkop) Nedir? Evde respiratörlü hasta bakımı? Nazogastrik sonda (NG sonda) nedir? NG takılması? NG li hastad bakım?Dehidratasyonda evde serum?Kusmada serum/evde serum verilirmi? serum takılırmı? Bulantıda evde erum uygunmu?Gripte serum takılır mI? evde serum uygunmu?İshalde serum takılır mı_ evde serum kimlere takılır?Palyatif bakımda evde serum nedir? Yatağa bağımlı hasta kimdir? Yatak yarası bakımı , pansuman nasıl yapılır? Yatağa bağımlı hastada serum/evde serum desteği nedir?Beslenme bozukluğunda serum/evde serum uygunmu? İdarra sondası takılması nedir? İdrar sondası çıkarılması nedir? Evde idrar sondası takılır mı?ALS Nedir? ALS li hastalarda evde bakım, ALS li hastada serum takibi, evde serum,Ameliyat sonrası pansuman nedir, Evde pansuman nedir, Ameliyat sonrası dikiş alma, enjeksiyon nedir, yatak yarası nedir, yatak yarası bakımı, yara pansumanı, evde pansuman, evde serum, evde serum kimlere takılır,evde serum faydalı mı?, evde enjeksiyon nedir?evde enjeksiyon kimler yapar gibi sorulardan dolayı bilgilendirme amaçlıdır.
